Maar met het verkopen van (een deel) van de aandelen, komt er tijdelijk geld vrij voor renderende investeringen. Private equity investeringen worden dan ook typisch ingezet wanneer een bedrijf wordt gestart, of een snelle groei doormaakt door internationalisatie of overnames.

Eigenlijk komt de private equity als mogelijkheid om de hoek kijken bij de grote momenten in het bestaan van een bedrijf. Start, groei, en een voorfinanciering van de exit via de beurs of juist bij het financieren van een public-to-private proces.  In de regel zijn deze financiers pas geïnteresseerd bij participaties die minimaal een waarde vertegenwoordigen van zo’n twee ton. Maar hoe strikt u zo’n investeerder die typisch een horizon heeft van drie tot zeven jaar?

1. Businesscase

Maak allereerst een goed onderbouwd businessplan, compleet met managementsamenvatting en elevator pitch. Zorg dat u goed gedocumenteerd bent. Private Equity investeerders nemen vaak een half jaar de tijd om hun eigen investeringsproces te doorlopen. Daar zit veel onderzoek aan vast.

2. Win advies in

Ga praten met een aantal corporate finance specialisten. Kijk wat zij wel en niet voor u kunnen betekenen. Definieer ook helder wat uw financieringsbehoefte is en welk deel daarvan eventueel door een risicodragende en participerende partij kan of moet worden ingevuld.

3. Selecteer

Zoek een aantal participatiemaatschappijen uit die zich specialiseren in uw specifieke fase en die zich richten op uw sector en (gewenste) omvang. De site van de Nederlandse Vereniging van Participatiemaatschappijen biedt via de ledenlijst een goed en bijna uitputtend overzicht van de private equity partijen en hun specialisaties.

4. Benader

Benader de participatiemaatschappijen met uw plannen. Overweeg om eerst de management samenvatting op te sturen, Die kan de basis zijn voor een vervolggesprek, als voor een afwijzing. In geval van een afwijzing loont het de moeite om uit te vinden waarom zij niet in uw plannen zijn geïnteresseerd. U wordt daar alleen maar wijzer van en kunt die kennis bij andere gelegenheden benutten.

5. Kies

Uiteraard is uw businesscase onweerstaanbaar voor elke investeerder. Het is aan u om de onderhandelingen met één partij te openen. Als eerste moeten u en uw investeerder het eens worden over de waardering van het bedrijf en de voorwaarden waaronder er wordt geparticipeerd. Als dat lukt, tekent u een letter of intent. Hiermee geven de partijen aan dat ze in principe akkoord zijn, maar maken daarin een expliciet voorbehoud voor de uitkomsten van de due diligence.

6. Boekenonderzoek

Nu gaan alle boeken open en die worden door de participerende partij minutieus doorgelicht op zoek naar lijken, ongerechtigheden, missers en verborgen waarde; de due diligence. De vragen zijn kritisch en dit is niet de leukste fase van de onderhandelingen. Het is een lastige fase, maar bedenk dat investeerders u hun geld in handen geven en dat zij goed inzicht willen hebben in de kwaliteiten van het management. Het is ook een karaktertest.

7. De deal

Als u die heftige due diligence heeft doorstaan is het bijna tijd voor de champagne en de contracten. Vanaf dat moment lopen de belangen van u en de investeerders die de groei of eigendomsverandering mogelijk maken parallel.

8. Kosten

Private equity investeringen zijn niet gratis. Niet alleen gaat een deel van het eigendom van de onderneming over in andere handen. Ook aan het proces zelf zijn kosten verbonden. Vijf procent van de totale waarde is niet uitzonderlijk. En gewoonlijk zijn die kosten voor u, als de deelname doorgaat. Mocht de deal afketsen, dan betaalt ieder zijn eigen kosten

Prof. dr. Roberto Flören van Nyenrode Business Universiteit en Stefan Jansen RA van Berk Accountants en Belastingadviseurs presenteren de top-12 oudste familiebedrijven van Nederland. Afgelopen jaar meldden twee ‘nieuwe’ oude familiebedrijven zich, waardoor de voormalige top-10 een top-12 is geworden. De nieuwkomers zijn Bijkerk uit Burgh-Haamstede (familiebedrijf sinds 1650) en KnaapenGroep uit Son (familiebedrijf sinds 1652). Beide bedrijven zijn actief in de bouw. De presentatie vond plaats tijdens ‘De dag van het familiebedrijf’ op Nyenrode Business Universiteit.

De stille kracht

De lange en rijke historie van de twaalf oudste familiebedrijven van Nederland onderstreept de conclusie van prof. dr. Roberto Flören en Stefan Jansen RA dat een combinatie van ondernemerschap, management en paterernalisme familiebedrijven succesvoller maakt dan niet-familiebedrijven. Dit blijkt uit het onderzoek dat zij de afgelopen jaren hebben gedaan naar succesvolle familiebedrijven in Nederland. Naar aanleiding daarvan verscheen het derde en laatste boek ‘De stille kracht van het familiebedrijf’, waarin tevens de top-12 oudste familiebedrijven is opgenomen.

De top-12 oudste familiebedrijven:

1. Touwfabriek G. van der Lee (Oudewater) Familiebedrijf sinds 1545

2. Tichelaars Koninklijke Makkumer Aardewerk- en Tegelfabriek (Makkum) Familiebedrijf sinds 1640

3. Bijkerk (Burgh-Haamstede) Familiebedrijf sinds 1650

4. KnaapenGroep (Son) Familiebedrijf sinds 1652

5. Koninklijke Klokkengieterij Petit & Fritsen (Aarle-Rixtel) Familiebedrijf sinds 1660

6. Van Eeghen Groep (Amsterdam) Familiebedrijf sinds 1662

7. Bavaria (Lieshout) Familiebedrijf sinds 1680

8. Nolet Jeneverstokerij-Distilleerderij (Schiedam) Familiebedrijf sinds 1691

9. Koninklijke De Kuyper (Schiedam) Familiebedrijf sinds 1695

10. C. de Koning Tilly (Haarlem) Familiebedrijf sinds 1696

11. Vergeest Metaalbewerking (Druten) Familiebedrijf sinds 1700

1. Ontwikkel redelijk beleid: je kunt natuurlijk een firewall instellen of een verbod opnemen in het arbeidsreglement, maar dat zorgt voor scheve ogen onder werknemers. Je geeft een signaal af dat je hen niet vertrouwt. Maak daarom een afweging van de risico’s en ontwikkel een realistisch en redelijk beleid. De insteek: medewerkers ervan bewust laten worden ze zich tijdens hun gesprekken met collega’s op Twitter, Facebook of Hyves zich altijd in het publieke domein bevinden en dat ze zich daarmee een rol aanmeten van die van bedrijfswoordvoerder. Dat brengt verantwoordelijkheden met zich mee.

2. Stel een sociale mediarichtlijn – een handleiding over wat werknemers niet mogen zeggen over het bedrijf - op: Verbijzonder deze naar categorie werknemers en afdelingen. Het risiconiveau verschilt per afdeling en varieert ook per functie. Ontwikkel ‘strenge’ gedragsnormen voor bijvoorbeeld de afdeling productontwikkeling en juridische zaken en een lichter regime voor de klantenservice en public relations. Denk aan kwesties als: mogen mijn medewerkers op de weblog van de grootste concurrent actief zijn? Mag een tester tijdens de lancering van een product met zijn collega’s chatten over die bug die maar blijft terugkomen? etc?

3. Leg zaken vast in het arbeidscontract: het gebeurt nog nauwelijks, maar het ligt voor de hand. Dat de iPad geheim is gebleven tot aan de persconferentie van Apple komt niet doordat al die zwoegende Chinese programmeurs hun mond van nature potdicht weten te houden. Dat lukt een groot bedrijf alleen door het maken van keiharde afspraken. Neem beperkingen daarom op in de geheimhouding- en concurrentieclausules en verbind consequenties aan het niet naleven. Denk aan een penaltysysteem waarbij na enkele waarschuwingen iemand de deur kan worden gewezen.

4. Van bellboy tot ceo: het is een misverstand om te denken dat ‘loslippigheid’ op het internet zich beperkt tot werknemers laag in de organisatie. Het nieuws van een ophanden zijnde fusie van twee Amerikaanse bedrijven kwam ooit ongewenst naar buiten omdat een oplettende journalist een nachtelijke chatsessie tussen de topjuristen van beide bedrijven opmerkte.

5. Workshops doen wonderen: ga de discussie aan in de praktijk en maak een analyse met je medewerkers waarin je een praktijkcasus centraal stelt. Bespreek mogelijke scenario’s met bijpassende escalatieprocessen. Zo’n sessie kan medewerkers bewust maken van de volgende vragen. Moet ik eigenlijk wel reageren op vragen die beter door de specialist in het bedrijf kunnen worden afgehandeld? Ben ik wel eigenlijk wel gemachtigd om bepaalde reacties te plaatsen? Kan ik niet beter de (interne) specialist op deze online conversatie wijzen? Moet mijn bedrijf wel willen ingaan op deze discussie, omdat er eigenlijk niets valt te winnen? Denk bij deze laatste vraag aan reacties van militante tegenstanders, zoals dierenactivisten met onverenigbare standpunten ten aanzien van nertsfokkerijen.

Met dank aan: Antal de Waij, managing partner bij Engagement Media

Met de toetreding van Pepijn is de negende generatie van de familie compleet – zijn broers Floris en Reynier gingen hem in 1999 en 2000 al voor. Hij ziet zijn nieuwe functie erg zitten: “Op mijn eerste ochtend ben ik door Reynier aan iedereen in het bedrijf voorgesteld, mijn vader liep zo trots als een pauw met ons mee. Het bedrijf, de samenwerking met mijn broers, ik heb er heel veel zin in.”

De jonge retailmanager mocht niet zomaar toetreden tot het bedrijf; hij heeft een uitgebreide leer- en werkperiode achter zich. Naast de opleiding Organisation Studies aan de Universiteit van Tilburg en baan als management consultant bij adviesbureau Colfield, volgde hij – net als zijn broers – een uitgebreide werkstage in Londen, Parijs, Milaan en München. Daar leerde hij schoenen ontwerpen, stikken, kanten verven, leerlooien en andere vaardigheden die komen kijken bij de handmatige vervaardiging van schoenen. Daarnaast deed hij ervaring op in de verkoop.

Van Bommel is één van de oudste familiebedrijven van Nederland, sinds 1734. Het kwaliteitsschoenenmerk opende 21 januari jl. nog een nieuwe zaak in Berlijn.

In het vorige recordjaar 2005 vonden er 10.000 faillissementen plaats. Vooral in de eerste helft van 2009 liep het aantal faillissementen stevig op, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdagochtend. In totaal kwam het aantal faillissementen 54 procent hoger uit dan in 2008, toen er 6.800 faillissementen werden uitgesproken.

Eenmanszaken getroffen

Deze stijging is vooral toe te schrijven aan een flinke groei van het aantal bedrijfsfaillissementen, maar ook onder natuurlijke personen en eenmanszaken nam het aantal faillissementen stevig toe.

Het aantal uitgesproken faillissementen van bedrijven en instellingen (exclusief eenmanszaken) kwam in 2009 uit op 7.000. Dat is 82 procent hoger dan een jaar eerder (3800 faillissementen). Onder natuurlijke personen steeg het aantal faillissementen van 2200 in 2008 tot 2500 in 2009 (+14 procent). In 2009 werden 1000 duizend eenmanszaken, waaronder vele zzp’ers, failliet verklaard. Dat is 31 procent meer dan in 2008 (800 faillissementen).

Zakelijke dienstverlening

Het grootste aantal bedrijfsfaillissementen kwam in 2009 voor in de zakelijke dienstverlening (1800 stuks). Er gingen vooral veel uitzend- en detacheringsbureaus, organisatieadviesbureaus en ICT-bedrijven failliet.

Ook in de handel en reparatie lag het aantal bedrijfsfaillissementen met 1600 bovengemiddeld hoog. Hierbij ging het onder andere om groothandels in kleding, bouwmaterialen en machines, om winkels in doe-het-zelf-materialen, artikelen voor woninginrichting en kleding en om bedrijven gespecialiseerd in de handel in en reparatie van personenauto’s.

Het aantal bedrijven dat failliet ging, nam ten opzichte van 2008 het sterkst toe in de industrie (+121 procent), gevolgd door de zakelijke dienstverlening en verhuur (+100 procent) en de financiële instellingen (+84 procent). In de financiële sector steeg vooral het aantal faillissementen onder financiële holdings.

Om te investeren heb je vermogen nodig. Voor dat vermogen kan je een beroep doen op eigen geld (eigen vermogen), op geld dat je leent (vreemd vermogen) of op een combinatie van beide.

1.Vreemd vermogen:

Kies voor een financiering een looptijd die past bij de aard van de investering. Voorraden en bedrijfsmiddelen die in korte tijd worden afgeschreven (zoals computers), worden gefinancierd met een kortlopend krediet, een bedrijfspand met een langlopend krediet (20-25 jaar).

Financiering van je bedrijfspand

Een bedrijfspand wordt meestal gefinancierd met een bedrijfshypotheek of een middellang of lang krediet. Houd rekening met een afschrijving van 2 tot 4 procent per jaar (kosten van verhuizing, verbouwing of inrichting). Een langere rentevast periode beperkt het renterisico. Kies bij nieuwbouw een kredietvorm die je flexibiliteit biedt om meer en/of vaker te betalen. Looptijd bij verbouw is 5 à 10 jaar, de periode waarin je een verbouwing afschrijft. Overwaarde op een pand dient als aanvullende zekerheid en levert een lagere rente op. Leveren investeringen pas op langere termijn rendement op, kies dan voor een niet-lineaire financiering. De hoogte van de aflossing is bij deze vorm afgestemd op de inkomsten.

Leasen
Een oplossing als je 100% financiering wilt tegen een looptijd die precies aansluit bij de levensduur van het bedrijfsmiddel is leasen. Een bekende formule is ‘sale and lease back’. Je verkoopt de bedrijfsmiddelen die je bezit – een bedrijfspand, machines, vrachtwagens – en least ze vervolgens terug van de bank.

Financial lease betekent dat alleen de investering wordt gefinancierd. Onderhoud en andere kosten betaalt je zelf, naast het vaste maandbedrag. De bedrijfsmiddelen staan op de balans als eigendom, de financiering ervan staat op de balans als vreemd vermogen.

Bij operational lease blijft het geleasde eigendom van de leasemaatschappij.
Voordelen:

• iedere paar jaar een nieuwe auto, machine etc.
• onderhoud, belastingen, vervangend vervoer
• vaste maandelijkse lasten
• de bedrijfsmiddelen staan niet op de balans, waardoor je solvabiliteit verbetert; je hebt meer geld beschikbaar om mee te ondernemen

Garantieregeling

De geldkraan is sinds de kredietcrisis opengedraaid om banken overeind te houden. Hoewel er weer winsten worden gemaakt, is de kans groot dat je als ondernemer tegen een dichte deur loopt, bijvoorbeeld omdat je te weinig zekerheden (onderpand) kunt bieden. Je kunt in dat geval kun een beroep doen op de borgstelling door het ministerie van Economische Zaken (BMKB). Er gelden wel strikte voorwaarden. De overheid staat garant over dat deel van de lening waar je geen onderpand voor hebt. Het moet gaan om een financiering met een zakelijk karakter. De overheid kan tussen de 50 en 90 procent van de financiering garanderen. Lees er hier meer over.

2. Eigen vermogen

Het vermogen dat jezelf hebt ingebracht in de onderneming. Het is werkkapitaal dat kan worden aangewend voor investeringen en fungeert als buffer. De verhouding tussen eigen vermogen en vreemd vermogen heet solvabiliteit en geeft aan in hoeverre je onderneming in staat is op lange termijn aan de verplichtingen te voldoen. Bij een solvabele onderneming is het eigen vermogen groter dan het vreemd vermogen. Bedrijven die zaken met je willen doen, bijvoorbeeld financiers waaronder banken, kijken onder meer naar de solvabiliteit. Je eigen vermogen versterkt door winst te maken of zelf vermogen in te brengen en kan worden aangewend om aankopen mee te doen.

3. Financieren van werkkapitaal

Zit je geld vast in voorraad of in openstaande rekeningen? Een rekening-courantkrediet of omzetkrediet is een middel om een tekort aan werkkapitaal snel op te vangen. Via factoring, het tegen vergoeding uitbesteden van je debiteurenbeheer aan een externe partij, kun je werkkapitaal vrijspelen.

4. Privéopnames

Geld dat je opneemt (als eenmanszaak) of dat je jezelf als salaris uitbetaalt (BV), gaat ten koste van de winst en dus je eigen vermogen. Houd goed in de gaten dat opnames in verhouding staan tot de winst. Te veel opnames kunnen zorgen voor een negatief eigen vermogen, wat tot een faillissement kan leiden.

Tips

Zorg dat:

• vorm en looptijd van de financiering passen bij de investering en de afschrijving
• aflossing en opbrengsten samenvallen

Parkmobile USA werd in 2008 opgericht. De onderneming van Fentener van Vlissingen, een afsplitsing van het Europese Parkmobile Group, is de grootste aanbieder van mobiele parkeerbetaalsystemen en andere technologische oplossingen voor mobiliteitsvraagstukken in de VS.

De diensten van Parkmobile zijn te vergelijken met het Nederlandse SMSParking en Park-en-Bel – automobilisten betalen parkeergeld door middel van een applicatie op hun mobiele telefoon of door een kort mobiel telefoongesprek. Over de hoogte van de investering van Bill Ford, inderdaad van de gelijknamige automaker, worden geen uitspraken gedaan.

De Fentener van Vlissingens’ waren de onbetwiste nummer één van de FB50 – de ranglijst van de grootste familiebedrijven van Nederland.

De enige dochter van de legendarische Freddy Heineken is getrapt eigenaresse van de meerderheid van Heineken. Normaal gesproken zou haar belang door de uitgifte van nieuwe aandelen verwatern tot onder de 50 procent. Naast de nieuwe aandelen Heineken NV, worden direct geruild voor die in de bovenliggende holding. Verder gaat Heineken de familie achter Femsa betalen met bestaande aandelen die over een periode van vijf jaar worden ingekocht. In totaal krijgt de familie achter Femsa 20 procent in het ‘nieuwe’ Heneiken. Verder levert Femsa twee commissarissen, waaronder Femsa-familielid José Antonio Fernandéz Carbajal, die vice voorzitter wordt.

Door deze unieke betalingsconstructie verovername en financiering alleen mogelijk zijn als er sprake is van groot vertrouwen tussen de families. Het zouden de familierelaties zijn die de doorslag hebben gegeven. Ook was het de familieband, volgens door het FD aangehaalde ‘bronnen rond de overname’ die grote concurrent SAB Miller al enkele weken geleden deed afhaken en op die manier voorkwam dat er een biedingsoorlog zou uitbrak. Analisten rekenden op een overname van maximaal 11 miljard dollar. Meer dan de 7,6 miljard (overname plus schulden van Femsa) dan nu in totaal met de transactie is gemoeid.

Heineken grijpt met de overname eigenlijk de laatste kans om op de groeiende biermarkt van Latijns Amerika een serieuze speler te worden. Het is dan ook niet voor niets dat het aandeel Heineken vijf procent winst boekte na het bekendworden van de overname.

 Dit opmerkelijke gegeven wordt ontleent aan onderzoek door het Centrum van het Familiebedrijf (CFB). Zij deden onderzoek naar de mogelijkheden van overdracht buiten de familie. Het bepalen van de waarde is een belangrijk struikelblok.

Overigens is een belangrijk deel van de waardebepaling een gevoelskwestie. Bijna de helft van de door het CFB ondervraagde ondernemers geeft aan dat de waardeontwikkleing een schatting betreft. Maar 38 procent heeft ook een onafhankelijk waarderingsrapport laten opmaken. Deze ondernemers zijn vaak al verder in het traject van bedrijfsoverdracht. Verder baseert tien procent de positieve waardeontwikkeling op basis van een ontvangen bod en nog eens negen procent op de verkoop van een concurrent.

Het volledige onderzoek ‘bedrijfsoverdracht buiten de familie’ is te verkrijgen via www.CFB.nl

 De omzetstijging heeft gedeeltelijk te maken met het lange boekjaar 2009. Dat telde 53 weken terwijl 2008 er ‘maar’ 52 had. In het vierde kwartaal van 2009 bedroeg de omzet 623 miljoen euro. Het bedrijf maakt later deze maand de volledige resultaten bekend.

De groothandelstak, waar het overgrote deel van de omzet vandaan komt, verkocht in 2009 6 procent meer. De omzet van het supermarktonderdeel steeg met 0,4 procent. De stijging bleef beperkt vanwege de daling van het aantal vestigingen met zestien tot 123 en met de verkoop van MeerMarkt in 2008.

Erg tevreden

De omzet van Emté steeg in 2009 autonoom met 7,6 procent. Financieel directeur Huub van Rozendaal is hier erg tevreden over. ,,Ik ken geen andere supermarkten die zulke groeicijfers realiseren”, zegt hij in het Financieele Dagblad. Supermarktketen Golff groeide met 3,3 procent.

Van Rozendaal denkt dat het vertrek van Jumbo- de expansieve supermarktketen van de familie Van Eerd- uit inkooporganisatie Superunie weinig zal veranderen aan de inkoopvoorwaarden. Wel zal het volgens hem voor de supermarkttak, ,,een pittig jaar worden”. ,,Net als vorig jaar”, aldus de bestuurder. Volgens marktanalisten is 2010 inderdaad het jaar van de waarheid in de supermarktbranche.